Gezondheid

Hielspoorsymptomen zijn heel verraderlijk: in het begin verdwijnt de pijn na een poosje hardlopen of wandelen en denk je dat de klacht vanzelf over gaat. Maar als je niet tijdig ingrijpt, zal de pijn verergeren en wordt het herstel een langdurig verhaal.

Bij hielspoor voel je een lokale, stekende pijn onder je hiel. De intensiteit van je klacht is afhankelijk van de fase waarin de pijnlijke/aangedane pees zich bevindt:

  1. Neutrale fase: je hebt geen pijn tijdens het hardlopen of tijdens dagelijkse bezigheden. Ook op blote voeten lopen op een harde ondergrond is geen probleem.
  2. Eerste symptomen: je voelt pijn bij het opstaan uit bed, als je een tijdje hebt stilgezeten of gedurende de eerste minuten van je hardlooptraining.
  3. Kritieke fase: je hebt voortdurend last van pijn, ook na de eerste minuten van de hardlooptraining en bij activiteiten als wandelen en stilstaan.

De diagnose van hielspoor

Eén van de onderscheidende kenmerken van hielspoor is kalkafzetting in het probleemgebied. Ook ontstaat hielspoor niet acuut: het beginpunt van de klachten ligt vaak maanden of zelfs jaren terug. Bij veel hardlopers gaat hielspoor overigens hand in hand met een peesplaatontsteking (fascitis plantaris), waarbij de peesplaat onder de voet pijn doet. Je kan ook een peesplaatontsteking hebben zonder dat er sprake is van een hielspoor.

Om een goede diagnose te stellen is het belangrijk om een echo te laten uitvoeren, onder meer om te beoordelen of er verkalking aanwezig is in het probleemgebied en of er sprake is van een verdikte peesplaat.

Hoe ontstaat hielspoor?

Er zijn veel factoren die kunnen bijdragen aan hielspoor. Denk aan:

  • Een afwijkende voetstand;
  • Het doorzakken van de voet (dit verergert naarmate je ouder wordt);
  • Overbelasting door bijvoorbeeld een verkeerde opbouw met hardlopen of een staand beroep;
  • Slecht schoeisel zoals teenslippers, ballerina’s of sneakers (bijv. Converse All Stars/Vans);
  • Overgewicht;
  • Hormonale schommelingen, bijvoorbeeld door zwangerschap of de overgang.

Ook zijn er vanuit het hele lichaam factoren die kunnen bijdragen aan hielspoor, met name de kuit speelt hierbij een belangrijke rol.

Hoe voorkom je hielspoor?

Om het risico op hielspoor te verkleinen kun je het beste investeren in krachttraining (sterker maken van je benen en romp), een verantwoord trainingsschema en goed schoeisel. Ook is afwisseling van je trainingsondergrond aan te raden. In het artikel ‘Vijf praktische tips om blessures te voorkomen’ lees je hoe je hierop in kunt spelen.

De behandeling van hielspoor

Afhankelijk van de fase waarin je klacht zich bevindt, de resultaten van de echo en het functieonderzoek (voet, knie, heup, rug) beslist je therapeut om bijvoorbeeld shockwave therapie (om de verkalking zachter te maken en het genezingsproces van de omliggende pees te versnellen) of EPTE (onder meer om lokaal de celstofwisseling te verbeteren) toe te passen.

Oefentherapie (excentrisch trainen) is altijd onderdeel van je behandeling om spieren en pezen weer sterker en stabieler te maken. Eventueel past de therapeut ook medical taping, massage en/of dry needling toe of word je doorverwezen naar een podotherapeut voor sportzooltjes of loopadvies.

Wat kun je zelf doen bij hielpijn?

Naast het inschakelen van een hielexpert, kun je alvast zelf actie ondernemen bij hielpijn:

  1. Pas je hardloopbelasting aan en/of kies tijdelijk een andere belasting;
  2. Win professioneel schoenadvies in;
  3. Laat je looptechniek beoordelen door een sportfysiotherapeut of looptrainer;
  4. Rek en foamrol je kuitspieren, doe dit 2x daags 5 minuten;
  5. Leg een flesje water in de vriezer. Rol vervolgens 2x daags vijf minuten met je blote voet over het flesje gevuld met ijs.

Wel of niet blijven hardlopen bij hielspoor?

Als hardloper wil je je sport kunnen blijven beoefenen. Of dit ook verstandig is ligt aan welk type hardloper je bent en aan het stadium waarin je klacht zich bevindt. Vaak kun je andere sporten prima beoefenen, zoals fietsen, wielrennen, fitness en/of zwemmen. Als het beter gaat, dan is een geleidelijke opbouw van je hardlooptraining – onder begeleiding – raadzaam. Een fysiotherapeut of sportarts kan je hierin uitstekend adviseren.

Door Leonie Engelaar

Leonie Engelaar is de Hardlopen.nl-expert op het gebied van sportfysiotherapie. Bij haar kun je terecht met al je vragen over hardloopblessures. Ze heeft als (sport)fysiotherapeute een eigen praktijk in Doetinchem waar ze zowel recreanten als wedstrijdatleten begeleidt, met als doel een vlot en blijvend herstel van een blessure. Daarnaast is ze zelf enthousiast hardloopster.